Başlangıç ve Gösterim
Kaliforniya’nın Irvine kentindeki bir endüstri parkının parkolosunda, 20 piedi (yaklaşık 6 metre) yüksek bir metal kaplı makine sergilendi. Atoco’nun mühendisleri, makinenin panellerini açarak sistemleri kontrol etti ve bir iPad üzerinde sürekli artan bir grafik gösterdi. Bu grafik, cihazın havadan su toplamak amacıyla çalıştığını gösteriyordu.
Teknolojinin İşleyiş Prensibi
Atoco’nun çekirdeği, metal organik çerçeveler (MOF) adı verilen özel malzemeler. Bu malzemeler, moleküler bir süpürge gibi çalışarak havadaki su molekülünü çeker ve tutar. Su molekülü MOF’nin içindeki porullara ader ancak malzemeyi elle tutarken complètement kuru hisseder ve sıkıştırıldığında bir damla su salımaz. Suyu çıkarmak için sadece düşük seviyeli ısı yeterli olur; 100°F (≈38°C) kadar bir ısı kaynağıyla MOF tuttuğu suyu serbest bırakabilir.
Bu özellik, MOF’nın diğer kurutucu maddelerden (örneğin silika) farklı olmasını sağlar. Silika daha fazla ısı gerektirirken, MOF düşük ısıyla su serbest bırakabilir ve bu süreç sürekli tekrarlanabilir.
Veri Merkezleri İçin Fırsat ve Zorluklar
Veri merkezleri, sunucuların çalışmasıyla büyük miktarda düşük seviyeli ısı üretir. Bu ısı genellikle çevreye veya denizlere boşaltılır ve ekstra soğutma sistemleri gerektirir, bu sistemler de su tüketimiyle ilişkilidir. Atoco’nun teknolojisi, bu boşaltılan ısayı yakalayıp temiz suya dönüştürerek veri merkezlerinin iki büyük problemiyle aynı anda başa çıkmasını amaçlar: ısı yönetimi ve su tüketimi.
Atoco CEO Samer Taha, kuruluşun ilk yıllarda veri merkezlerini hedef almadığını belirtti; ancak son yıllardaki veri merkezi büyümesi, bu entegrasyon için uygun bir fırsat oluşturdu. Gösterimdeki prototip, bir 20 kW veri merkezi tarafından üreten eşdeğer ısıyla çalışarak günde yaklaşık 300 litre su üretebiliyor.
Gelecek Planlar ve Ölçeklendirme
Atoco, parkolotaki demoya ek olarak ABD ve Gulf İşbirliği Konsorsiyumu ülkelerinde beş adet on‑grid prototip deneyi gerçekleştirdi. Şirket, yıl sonuna kadar ilk ürünün sipariş alınmaya başlaması umuduyla büyük teknoloji şirketleriyle pilot projeler için görüşmelere devam ediyor; isimler ve fiyatlar henüz açıklanmadı.
Teknik hedefler arasında günde 1.000 litre su üretimi kapasitesine ulaşmak yer alıyor. Bunun için birden fazla birimin bir ızgara sistemi içinde kullanılması öngörülüyor. Ayrıca, Atoco’nun su üretimi maliyeti metrik ton başına yaklaşık 5 dolar olarak tahmin ediliyor; bu, eski sülfamasyon tesisleriyle rekabetçi olmakla birlikte, yeni tesislerin 2 dolara veya daha düşük maliyette su üretimi hedeflerine ulaşmak için üç‑beş yıl daha gerekebileceği belirtiliyor.
MOF teknolojisi henüz geniş ölçekte test edilmedi ve büyük veri merkezleriyle iş birliği yapmak için üretim kapasitesinin artırılması gerekir. Bununla birlikte, Atoco’nun yaklaşımları, düşük seviyeli ısıyı değerlendirerek temiz su üretimi konusunda yeni bir yol gösteriyor.
