Artan taklit akımı
Açık kaynak masaüstü işletim sistemi geliştiricileri, son ayları hızlı bir rekabet dalgasıyla geçiyor. The Register'ın araştırmasına göre, macOS'u taklit eden Linux dağıtımlarının sayısı 2025'ten bu yana hızla artıyor. Geçen yıl bir proje yeniden başlatılırken, Ekim'de iki yeni proje ortaya çıktı. Kasım ayı içinde ise dörtten fazla yeni proje duyuru yapıldı. Böyle hızlı bir ekosistem gelişimi, yakın zamanda Apple desteğinin sona ermesi nedeniyle milyonlarca eski Intel tabanlı Mac cihazını yaşatma çabalarıyla ilişkilidir.
Başlıca projeler
Ekosistemde birbirinden farklı yaklaşımlar görülüyor. Lord OS, Arjantinalı geliştirici tarafından Debian tabanlı dağıtım olarak hazırlanmış; yeni bir masaüstü ortamı sunuyor. Cutefish, eski bir projenin canlandırıldığı versiyon: 1.0 sürümünde hem x86-64 hem Arm64 desteğini içeriyor, macOS uyumluluğu için "Reef" adlı katman geliştiriliyor. Desert OS, Ukrayna menşeli bir çalışma. ClokeOS ise Xfce masaüstünü kullanan, Apple'ın XNU çekirdeğine dayalı bir sistem. PearOS Linux, KDE Plasma tabanlı bir alternatif.
Temaların yanı sıra tüm dağıtımlar için uyarlanmış görünüm paketleri de çoğalıyor: Small Sur, Ventura-Xfce, osXFCE, Cupertino gibi isimlerle, mevcut masaüstü ortamlarına Mac tarzı arayüz katmanları eklenebiliyor.
Teknik yaklaşımlar
Projelerin ortak amacı, Apple'ın tasarım felsefesini ve arayüz dilini Linux'a uyarlamak. Pek çok dağıtım, Unix/Linux uygulamalarının yanında Windows yazılımlarını (Wine aracılığıyla) ve Mac uygulamalarını (Darling emülatörü ile) çalıştırabilecek şekilde tasarlanmış. PearOS'da geliştiriciler, Siri tarzı bir konuşma tanıma sistemi yazmayı planlıyor.
Bu hızlı geliştirme, büyük oranda yapay zekâ kod oluşturucularının (LLM coding assistants) kullanılması sayesinde mümkün haliyle. Geliştirici sayısı artık, daha önce yıllar alacak işleri haftalar içinde prototipleştirmeyi sağlamış durumda.
Kullanıcı deneyimindeki sorunlar
The Register, Lord OS ve ZacOS-9'u test etmiş; bulgular umut verici ama sınırlı. Yazara göre: "Cupertino ışıltısı vaat ediyor ama hızlı testlerimiz birkaç dikiş gösterdi." Başlıca problem, klavye arayüzünde: standart tuş kısayolları çalışmıyor. Lord OS'de "About" menüsü ve benzeri seçenekler, uygulama menüsü ve Yardım menüsü olmak üzere iki yerde çoğaltılmış; bu Mac benzeri değil, aksine karışıklık yaratıyor.
Bunlara rağmen, Lord OS test sırasında sorunsuz bir şekilde kurulmuş ve başlamış, görsel açıdan etkileyici olmuş. Proje, şimdi bile 3 hafta içinde 9 beta sürümüne ulaşacak kadar hızlı gelişme gösteriyor.
Pazarın şekillenmesi
Trend, iki güdüden yayılıyor. Biri, Intel-tabanlı eski Mac cihazlarının Apple desteğinin bitmesi. Diğeri, açık kaynak topluluğunun Linux'u "premium" bir sistem olarak konumlandırma arzusu. Bu gelişme, bilgisayar tasarımı piyasasında seçeneğin arttığını, kullanıcıların markaları aşarak tasarım tercihlerine göre sistem seçebilmesini sağladığını gösteriyor.